Mission Bharti Logo Mission BhartiMaharashtra Govt Job Alerts
HomeCurrent Affairs21 सप्टेंबर 2026 चालू घडामोडी: ऊर्जा, उद्योग, आरोग्य आणि क्रीडा
Last Updated:

21 सप्टेंबर 2026 चालू घडामोडी: ऊर्जा, उद्योग, आरोग्य आणि क्रीडा

21 सप्टेंबर 2026 च्या चालू घडामोडींच्या या आढाव्यात ऊर्जा प्रकल्प, औद्योगिक गुंतवणूक, रुग्णसुरक्षा, क्रीडा प्रशासन आणि रेशीम उत्पादनाशी संबंधित माहिती दिली आहे. स्पर्धा परीक्षा व भरती परीक्षांच्या तयारीसाठी घटना, संबंधित संस्था आणि ठिकाण यांची सांगड घालून अभ्यास करा. कार्यान्वित झालेला प्रकल्प, मंजूर गुंतवणूक, प्रस्तावित रोजगार आणि भविष्यातील लक्ष्य या वेगवेगळ्या बाबी आहेत; आकड्यांसोबत त्यांचा संदर्भही लक्षात ठेवणे उपयुक्त ठरते.

21 सप्टेंबर 2026: आठ महत्त्वाच्या घडामोडी आणि उजळणीचे मुद्दे

1) सौर सेल निर्मिती: आंध्र प्रदेशातील नायडूपेटा येथे Premier Energies ने 21 सप्टेंबर 2026 रोजी 7 गिगावॅट क्षमतेचा सौर सेल निर्मिती प्रकल्प कार्यान्वित केला. या प्रकल्पात N-type TOPCon G12R तंत्रज्ञानाचा वापर करण्यात आला आहे. नव्या प्रकल्पामुळे कंपनीची एकूण सौर सेल निर्मिती क्षमता 10.6 गिगावॅट झाली असून, ती भारतातील सर्वाधिक क्षमता म्हणून नोंदवण्यात आली आहे.

उजळणी करताना प्रकल्पाची क्षमता आणि कंपनीची एकूण क्षमता वेगवेगळी लक्षात ठेवा: 7 गिगावॅट हा नव्या प्रकल्पाचा आकडा आहे, तर 10.6 गिगावॅट ही कंपनीची एकत्रित क्षमता आहे. हे आकडे सौर सेल निर्मितीशी संबंधित आहेत. त्यांना प्रत्यक्ष वीज उत्पादनाचे आकडे समजण्याची चूक टाळा. संस्था–Premier Energies, ठिकाण–नायडूपेटा आणि राज्य–आंध्र प्रदेश अशी नोंद केल्यास संदर्भ स्पष्ट राहतो.

Advertisement

2) नैसर्गिक वायू वाहिनी: Indian Oil Corporation ने 21 सप्टेंबर 2026 रोजी कोची–कन्याकुमारी–थूथुकुडी प्रकल्पासाठी ₹2,448.70 कोटींच्या गुंतवणुकीला मंजुरी दिली. प्रस्तावित वाहिनीची लांबी 424.65 किलोमीटर आहे. ती केरळमधील कोची येथून कन्याकुमारीमार्गे तामिळनाडूतील थूथुवलाईला जोडणार आहे.

या बातमीतील मुख्य टप्पा म्हणजे गुंतवणुकीला मिळालेली मंजुरी. त्यावरून वाहिनीचे काम पूर्ण झाले किंवा वाहतूक सुरू झाली असा निष्कर्ष काढता येत नाही. प्रकल्पाच्या नावात थूथुकुडीचा उल्लेख आहे, तर दिलेल्या मार्गवर्णनात थूथुवलाई हे जोडले जाणारे ठिकाण आहे. परीक्षेच्या नोंदीत प्रकल्पाचे नाव, मार्ग, लांबी आणि मंजूर रक्कम स्वतंत्रपणे लिहा.

3) रुग्णसुरक्षेसाठी BvPI: नवी दिल्ली येथे 21 सप्टेंबर 2026 रोजी Biovigilance Program of India सुरू करण्यात आला. BvPI या संक्षिप्त नावाने ओळखला जाणारा हा कार्यक्रम सहाव्या राष्ट्रीय फार्माकोव्हिजिलन्स सप्ताहादरम्यान सुरू झाला. औषधे आणि जैविक उत्पादनांच्या वापरातील रुग्णसुरक्षा हा त्याचा संबंधित विषय आहे.

BvPI म्हणजे काय, तो कुठे सुरू झाला आणि कोणत्या सप्ताहादरम्यान सुरू करण्यात आला, या तीन प्रश्नांवर आधारित उजळणी करता येईल. त्यासाठी पूर्ण नाव–Biovigilance Program of India, ठिकाण–नवी दिल्ली आणि प्रसंग–सहावा राष्ट्रीय फार्माकोव्हिजिलन्स सप्ताह हे मुद्दे लक्षात ठेवा. कार्यक्रमाचे नाव आणि त्याचा रुग्णसुरक्षेशी असलेला संबंध एकत्र अभ्यासल्यास केवळ संक्षिप्त रूप पाठ करण्यापेक्षा विषय अधिक स्पष्ट होतो.

Advertisement

4) ISL च्या नेतृत्वात नियुक्ती: सप्टेंबर 2026 मध्ये Indian Super League ने क्लबच्या नेतृत्वाखालील नव्या रचनेत करण यादव यांची पहिले मुख्य कार्यकारी अधिकारी म्हणून नियुक्ती जाहीर केली. यादव यांनी LinkedIn पोस्टद्वारे या नियुक्तीची माहिती दिली. क्रीडा प्रशासनाशी संबंधित ही घडामोड आहे.

करण यादव यांनी एप्रिल 2023 ते सप्टेंबर 2026 या काळात JSW Sports मध्ये मुख्य व्यावसायिक अधिकारी म्हणून काम केले होते. त्यांच्या आधीच्या आणि नव्या पदांची गल्लत टाळा: JSW Sports मधील पद Chief Commercial Officer म्हणजे CCO होते; ISL मधील नवे पद Chief Executive Officer म्हणजे CEO आहे. व्यक्ती, संस्था आणि पद या तिन्हींची अचूक जोडणी उजळणीसाठी उपयुक्त ठरते.

5) ग्वाल्हेरमध्ये दूरसंचार उत्पादन क्षेत्राचा प्रस्ताव: मध्य प्रदेशातील ग्वाल्हेर येथे ₹5,500 कोटींच्या गुंतवणुकीसह Telecom Manufacturing Zone उभारण्याचा प्रस्ताव आहे. TMZ म्हणून उल्लेख केलेले हे क्षेत्र आशियातील पहिले दूरसंचार उत्पादन क्षेत्र म्हणून प्रस्तावित आहे. या प्रकल्पासाठी 24 कंपन्यांकडून गुंतवणुकीचे प्रस्ताव प्राप्त झाले आहेत.

या प्रकल्पातून 18,000 हून अधिक थेट रोजगार निर्माण होण्याची अपेक्षा व्यक्त करण्यात आली आहे. हा अपेक्षित रोजगाराचा आकडा आहे; तो जाहीर झालेल्या भरतीतील रिक्त पदांचा आकडा नाही. तसेच कंपन्यांचे गुंतवणूक प्रस्ताव प्राप्त होणे आणि संपूर्ण गुंतवणूक प्रत्यक्ष होणे हे स्वतंत्र टप्पे आहेत. अभ्यासात ग्वाल्हेर–मध्य प्रदेश, ₹5,500 कोटी आणि 24 कंपन्या हे तपशील त्यांच्या योग्य संदर्भासह नोंदवा.

6) सेमीकंडक्टर बाजारपेठेचे अंदाज: भारताच्या सेमीकंडक्टर बाजारपेठेचा आकार 2026 मध्ये सुमारे 64 अब्ज अमेरिकन डॉलर्स असल्याचे नमूद करण्यात आले आहे. 2035 पर्यंत तो 200 अब्ज अमेरिकन डॉलर्स होण्याचा एक अंदाज आहे, तर दुसऱ्या अंदाजात 300 अब्ज अमेरिकन डॉलर्सचा आकडा दिला आहे. हे दोन स्वतंत्र अंदाज आहेत; त्यांना एकच निश्चित भविष्यकालीन मूल्य समजू नये.

तुलनेसाठी दिलेल्या माहितीनुसार, 2021 मध्ये या बाजारपेठेचे मूल्य सुमारे 27 अब्ज अमेरिकन डॉलर्स होते. सेमीकंडक्टर आयातीचे मूल्य 2016–17 मधील 5.7 अब्ज अमेरिकन डॉलर्सवरून 2024–25 मध्ये 30.3 अब्ज अमेरिकन डॉलर्स झाले. बाजारपेठेचा आकार आणि आयातीचे मूल्य हे वेगळे मोजमाप आहेत. सामान्य अभ्यास मार्गदर्शन म्हणून प्रत्येक आकड्यासमोर त्याचे वर्ष, चलन आणि तो बाजारपेठेचा आहे की आयातीचा, हे लिहून ठेवा.

7) रेशीम उत्पादनाचे लक्ष्य: भारताने 2030–31 पर्यंत 60,000 मेट्रिक टन रेशीम उत्पादनाचे लक्ष्य निश्चित केले आहे. यासोबत 2028–29 पर्यंत जगातील सर्वात मोठा रेशीम उत्पादक देश बनण्याचे उद्दिष्ट ठेवण्यात आले आहे. बेंगळुरू येथे 21 सप्टेंबर 2026 रोजी Central Silk Board च्या 77 व्या स्थापना दिनानिमित्त ही उद्दिष्टे जाहीर करण्यात आली.

दिलेल्या माहितीनुसार वार्षिक रेशीम उत्पादन 42,000 मेट्रिक टन आहे; 2014 मध्ये ते 26,000 मेट्रिक टन होते. येथे दोन भविष्यकालीन कालमर्यादा वेगळ्या लक्षात ठेवाव्यात: 2028–29 हे सर्वात मोठा उत्पादक बनण्याच्या उद्दिष्टाचे वर्ष आहे, तर 2030–31 हे 60,000 मेट्रिक टन उत्पादनाच्या लक्ष्याचे वर्ष आहे. घोषित लक्ष्य म्हणजे ते आधीच साध्य झाल्याची नोंद नव्हे.

8) तिरुवल्लूर प्रकल्पाची पूर्ण मालकी: Stellantis India ने 21 सप्टेंबर 2026 रोजी Stellantis Automobiles India Private Limited मधील Hindustan Motor Finance Corporation Ltd. ची उर्वरित हिस्सेदारी विकत घेतली. या व्यवहारामुळे तामिळनाडूतील तिरुवल्लूर प्रकल्पाची संपूर्ण मालकी Stellantis कडे आली.

Stellantis Automobiles India Private Limited च्या माध्यमातून कंपनीला या प्रकल्पाचे पूर्ण नियंत्रण मिळाले. या बातमीचा केंद्रबिंदू विद्यमान प्रकल्पातील उर्वरित हिस्सेदारीचे अधिग्रहण हा आहे. उजळणीसाठी खरेदी करणारी कंपनी, हिस्सेदारी विकणारी कंपनी आणि प्रकल्पाचे ठिकाण अशी नोंद करा. संपूर्ण आढाव्याचा अभ्यास करतानाही हीच पद्धत वापरा: कोणती संस्था, कोणती कृती, कुठले ठिकाण आणि कोणता आकडा, या प्रश्नांची उत्तरे स्वतःच्या शब्दांत द्या.