Mission Bharti Logo Mission BhartiMaharashtra Govt Job Alerts
HomeCurrent Affairs12 ऑगस्ट 2026 चालू घडामोडी: स्पर्धा परीक्षांसाठी महत्त्वाच्या बातम्या
Last Updated:

12 ऑगस्ट 2026 चालू घडामोडी: स्पर्धा परीक्षांसाठी महत्त्वाच्या बातम्या

स्पर्धा परीक्षा आणि भरती परीक्षांच्या तयारीसाठी 12 ऑगस्ट 2026 च्या चालू घडामोडींचा हा आढावा उपयुक्त ठरेल. यात आंतरराष्ट्रीय घोषणा, उद्योगक्षेत्रातील नेतृत्व, रेल्वे निर्यात, सामाजिक पुनर्वसन, नौदल, सांस्कृतिक पुरस्कार, खतांचा पुरवठा आणि अंतराळ सहकार्य असे आठ विषय आहेत. प्रत्येक बातमीसोबत संबंधित संस्था, कालावधी आणि महत्त्वाचे आकडे समजून घेतल्यास उजळणी अधिक नेमकी करता येईल.

12 ऑगस्ट 2026 चालू घडामोडी: घटना आणि अभ्यासाचे मुद्दे

1) भारताचा स्वातंत्र्यदिन आणि अमेरिकेतील घोषणा: न्यूयॉर्कने 15 ऑगस्ट 2026 साठी “India Independence Day”, तर न्यू जर्सीने “Indian Independence Day” असे नामकरण जाहीर केले. ऑगस्ट 2026 मध्ये झालेल्या या घोषणा भारताच्या 80 व्या स्वातंत्र्यदिनाशी संबंधित आहेत. दोन्ही घोषणांचा संदर्भ एकच असला, तरी त्यांच्या अधिकृत इंग्रजी नावांमध्ये फरक आहे.

उजळणी करताना न्यूयॉर्क–India Independence Day आणि न्यू जर्सी–Indian Independence Day अशा स्वतंत्र जोड्या लक्षात ठेवा. घोषणेचा महिना ऑगस्ट 2026 आहे; ज्या दिवसासाठी घोषणा करण्यात आली ती तारीख 15 ऑगस्ट 2026 आहे. सामान्य अभ्यासपद्धती म्हणून घटना घडल्याची तारीख आणि त्या घटनेत उल्लेख केलेली तारीख वेगळी नोंदवणे उपयोगी ठरते.

Advertisement

2) टाटा सन्सच्या अध्यक्षपदाचा कार्यकाळ: एन. चंद्रशेखरन यांचा विद्यमान कार्यकाळ 20 फेब्रुवारी 2027 रोजी संपणार असून, ते अध्यक्षपदावर पुनर्नियुक्तीसाठी प्रयत्न करणार नाहीत. त्यांच्या कारकिर्दीतील प्रमुख टप्पे म्हणजे 1987 मध्ये टाटा समूहात प्रवेश, 2009 मध्ये टाटा कन्सल्टन्सी सर्व्हिसेसच्या मुख्य कार्यकारी अधिकारीपदी नियुक्ती आणि 2017 मध्ये टाटा सन्सचे अध्यक्षपद स्वीकारणे.

या बातमीत सध्याचा कार्यकाळ पूर्ण करणे आणि पुढील कार्यकाळासाठी पुनर्नियुक्ती न मागणे हे दोन मुद्दे आहेत. त्याचा अर्थ तात्काळ पदत्याग असा होत नाही. अभ्यासाच्या नोंदीत TCS मधील मुख्य कार्यकारी अधिकारी अर्थात CEO हे पद आणि टाटा सन्समधील अध्यक्षपद यांची गल्लत टाळा. कारकिर्दीचा क्रम समजण्यासाठी 1987, 2009 आणि 2017 हे टप्पे सलग लिहा.

3) बांगलादेशासाठी रेल्वे डब्यांची निर्यात: पंजाबमधील कपूरथळा येथील रेल कोच फॅक्टरी (RCF) कडून 12 ऑगस्ट 2026 रोजी 19 LHB ब्रॉड गेज प्रवासी डब्यांची पहिली तुकडी रवाना करण्याचे नियोजन आहे. बांगलादेश रेल्वेसाठी तयार केलेले हे डबे RITES Ltd मार्फत 2024 मध्ये झालेल्या निर्यात कराराचा भाग आहेत. संपूर्ण करारात सात प्रकारांतील एकूण 200 डब्यांचा समावेश आहे.

पहिल्या तुकडीतील डबे किती आणि संपूर्ण करारातील डबे किती, यातील फरक येथे महत्त्वाचा आहे: पहिल्या तुकडीत 19 डबे आहेत; 200 हा संपूर्ण कराराचा आकडा आहे. LHB म्हणजे Linke Hofmann Busch. उजळणीसाठी उत्पादक संस्था–RCF, ठिकाण–कपूरथळा, करारातील मध्यस्थ संस्था–RITES Ltd आणि प्राप्तकर्ता–बांगलादेश रेल्वे अशी माहिती एकत्र नोंदवा.

Advertisement

4) SMILE-Beggary आणि पुनर्वसन: भिक्षावृत्तीत असलेल्या व्यक्तींच्या पुनर्वसनासाठीच्या व्यापक आराखड्यात केंद्र सरकारने SMILE-Beggary योजनेचा समावेश केला आहे. या घडामोडीचा मुख्य विषय सामाजिक पुनर्वसन आहे. योजनेची अंमलबजावणी सामाजिक न्याय आणि सक्षमीकरण मंत्रालयाकडून केली जाते.

योजनेवरील प्रश्नाची तयारी करताना तिचे नाव, संबंधित व्यक्तींचा गट आणि जबाबदार मंत्रालय हे मुद्दे एकत्र लक्षात घ्या. ही बातमी पुनर्वसनाच्या आराखड्याविषयी आहे. दिलेल्या माहितीत अर्जाची पद्धत, आर्थिक लाभ किंवा वैयक्तिक पात्रतेच्या अटी स्पष्ट केलेल्या नाहीत. त्यामुळे या बातमीवरून कोणाला विशिष्ट लाभ मिळेल असा निष्कर्ष काढता येत नाही.

5) नौदलाच्या ‘श्रुती’ नौकेचे जलावतरण: भारतीय नौदलाच्या Next Generation Offshore Patrol Vessel (NGOPV) श्रेणीतील दुसऱ्या नौकेचे 11 ऑगस्ट 2026 रोजी जलावतरण झाले. ‘श्रुती’ नावाच्या या नौकेचा यार्ड क्रमांक 3037 आहे. हा कार्यक्रम पश्चिम बंगालमधील कोलकाता येथे Garden Reach Shipbuilders & Engineers Ltd (GRSE) येथे पार पडला.

युद्धनौका उत्पादन व संपादन नियंत्रक व्हाइस ॲडमिरल संजय साधू यांच्या उपस्थितीत श्रीमती मॅनिका साधू यांच्या हस्ते जलावतरणाचा औपचारिक सोहळा झाला. प्रश्नोत्तरासाठी मुख्य जोडी कोणती? ‘श्रुती’–यार्ड क्रमांक 3037. संस्था आणि ठिकाण विचारल्यास GRSE–कोलकाता ही जोडी लक्षात ठेवा. या बातमीतील घटना जलावतरणाची आहे; तिला नौदलातील सेवाप्रवेशाची घोषणा समजू नये.

6) संगीत नाटक अकादमीचे सन्मान: अकादमीने 2024 आणि 2025 या वर्षांच्या चक्रांसाठी फेलोशिप आणि पुरस्कार जाहीर केले. संगीत नाटक अकादमी फेलोशिपला ‘अकादमी रत्न’ असेही म्हटले जाते. अकादमीच्या सर्वसाधारण परिषदेने सात फेलो, 108 अकादमी पुरस्कार विजेते आणि उस्ताद बिस्मिल्लाह खान युवा पुरस्कारासाठी 106 युवा कलाकारांची निवड केली.

पुरस्कार कोणत्या वर्षांसाठी आहेत? या घोषणेचा संदर्भ 2024 आणि 2025 या दोन्ही चक्रांशी आहे. आकडे लक्षात ठेवताना सात हा फेलोशिपशी, 108 हा अकादमी पुरस्कारांशी आणि 106 हा युवा पुरस्काराशी जोडा. दिलेल्या आकड्यांची वर्षनिहाय विभागणी केलेली नाही. त्यामुळे प्रत्येक वर्षासाठी स्वतंत्रपणे इतकेच विजेते निवडले गेले, असे समजू नका.

7) भारताच्या युरिया आयातीतील बदल: पश्चिम आशियातील युद्धाशी संबंधित पुरवठा अडथळ्यांच्या पार्श्वभूमीवर भारताने 2026 मध्ये इजिप्त, अल्जेरिया, नायजेरिया आणि जॉर्जियाकडून युरियाची आयात वाढवली. देशांतर्गत खतांचा पुरवठा राखणे हा यामागील उद्देश होता. एप्रिल ते जून 2026 दरम्यान आयात केलेल्या 25 लाख टन युरियापैकी 52 टक्के वाटा या अपारंपरिक पुरवठादारांचा होता.

52 टक्के हा आकडा कशाचा आहे? तो एप्रिल–जून 2026 या कालावधीतील आयात केलेल्या युरियातील संबंधित देशांचा एकत्रित वाटा दर्शवतो. तो संपूर्ण वर्षाच्या आयातीचा किंवा देशातील एकूण खतवापराचा आकडा नाही. सामान्य अभ्याससूचना म्हणून टक्केवारीसोबत तिचा आधार आणि कालावधी लिहा. येथे 2.5 दशलक्ष टन आणि 25 लाख टन ही एकाच प्रमाणाची दोन रूपे आहेत.

8) इस्रो–नासा चंद्र सहकार्य: आर्टेमिस करारांच्या संदर्भात नासाने भारतीय अंतराळ संशोधन संस्थेला (ISRO) आपल्या Moon Base कार्यक्रमात सहभागी होण्यासाठी आमंत्रण दिले आहे. या विषयातील चर्चेत चंद्र संशोधनासाठी सहकार्य आणि वैज्ञानिक माहितीची मुक्त देवाणघेवाण यांचा समावेश आहे.

आमंत्रण म्हणजे प्रत्यक्ष मोहीम सुरू झाली का? दिलेली माहिती आमंत्रण आणि सहकार्यावरील चर्चेपुरती आहे; त्यावरून प्रत्यक्ष सहभागाचे वेळापत्रक ठरल्याचा निष्कर्ष काढता येत नाही. उजळणी करताना NASA, ISRO आणि Artemis Accords ही नावे त्यांच्या भूमिकेसह लक्षात ठेवा. सर्वसाधारण अभ्यासपद्धती म्हणून प्रत्येक बातमीची संस्था, घटना, तारीख आणि महत्त्वाचा आकडा अशी स्वतंत्र नोंद करा व नंतर प्रश्नोत्तरांच्या स्वरूपात स्वतःची उजळणी घ्या.